અલ્ટરનેટિંગ કરંટ $(AC)$ અને ડાયરેક્ટ કરંટ $(DC)$ બંને એમ્પીયરમાં માપવામાં આવે છે. પરંતુ અલ્ટરનેટિંગ કરંટ માટે એમ્પીયર કેવી રીતે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે?
(N/A) ડાયરેક્ટ કરંટ $(DC)$ માટે,$1$ એમ્પીયર એટલે પ્રતિ સેકન્ડ વહેતો $1$ કુલંબ વિદ્યુતભાર.
અલ્ટરનેટિંગ કરંટ $(AC)$ સ્ત્રોતની આવૃત્તિ સાથે સમયાંતરે તેની દિશા બદલે છે. જો આપણે સરેરાશ પ્રવાહ માપીએ,તો તે સંપૂર્ણ ચક્ર દરમિયાન શૂન્ય થાય છે,જે પાવર માપવા માટે ઉપયોગી નથી.
તેથી,$AC$ એમ્પીયરને એવી ગુણધર્મ પર વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે જે પ્રવાહની દિશાથી સ્વતંત્ર છે,જે ઉષ્મીય અસર (જૂલની ઉષ્મીય અસર) છે.
$AC$ નો $1$ એમ્પીયર એટલે તે અલ્ટરનેટિંગ કરંટનું મૂલ્ય જે આપેલ અવરોધમાં તેટલી જ ઉષ્મા ઉત્પન્ન કરે છે જેટલી $1$ એમ્પીયરનો $DC$ પ્રવાહ સમાન સમયગાળામાં તે જ અવરોધમાં ઉત્પન્ન કરે છે. આને પ્રવાહનું રૂટ-મીન-સ્ક્વેર $(RMS)$ મૂલ્ય કહેવામાં આવે છે.
અલ્ટરનેટિંગ કરંટ $(AC)$ સ્ત્રોતની આવૃત્તિ સાથે સમયાંતરે તેની દિશા બદલે છે. જો આપણે સરેરાશ પ્રવાહ માપીએ,તો તે સંપૂર્ણ ચક્ર દરમિયાન શૂન્ય થાય છે,જે પાવર માપવા માટે ઉપયોગી નથી.
તેથી,$AC$ એમ્પીયરને એવી ગુણધર્મ પર વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે જે પ્રવાહની દિશાથી સ્વતંત્ર છે,જે ઉષ્મીય અસર (જૂલની ઉષ્મીય અસર) છે.
$AC$ નો $1$ એમ્પીયર એટલે તે અલ્ટરનેટિંગ કરંટનું મૂલ્ય જે આપેલ અવરોધમાં તેટલી જ ઉષ્મા ઉત્પન્ન કરે છે જેટલી $1$ એમ્પીયરનો $DC$ પ્રવાહ સમાન સમયગાળામાં તે જ અવરોધમાં ઉત્પન્ન કરે છે. આને પ્રવાહનું રૂટ-મીન-સ્ક્વેર $(RMS)$ મૂલ્ય કહેવામાં આવે છે.
Explore More
Similar Questions
એક અલ્ટરનેટિંગ કરંટ $i = (3 \sin \omega t + 4 \cos \omega t) \ A$ દ્વારા આપવામાં આવે છે. તો $rms$ કરંટ કેટલો હશે?
નીચેનાને જોડો:
પ્રવાહો $r.m.s.$ મૂલ્યો $(A) \ x_0 \sin \omega t$ $(i) \ x_0$ $(B) \ x_0 \sin \omega t \cos \omega t$ $(ii) \ \frac{x_0}{\sqrt{2}}$ $(C) \ x_0 \sin \omega t + x_0 \cos \omega t$ $(iii) \ \frac{x_0}{2\sqrt{2}}$
| પ્રવાહો | $r.m.s.$ મૂલ્યો |
|---|---|
| $(A) \ x_0 \sin \omega t$ | $(i) \ x_0$ |
| $(B) \ x_0 \sin \omega t \cos \omega t$ | $(ii) \ \frac{x_0}{\sqrt{2}}$ |
| $(C) \ x_0 \sin \omega t + x_0 \cos \omega t$ | $(iii) \ \frac{x_0}{2\sqrt{2}}$ |
Difficult
View Solution$50 \,Hz$ ની આવૃત્તિ ધરાવતા એસી $(AC)$ પ્રવાહનું મહત્તમ મૂલ્ય $14.14 \,A$ છે. એસી પ્રવાહને શૂન્યથી મહત્તમ મૂલ્ય સુધી પહોંચવા માટે લાગતો સમય અને પ્રવાહનું આર.એમ.એસ. (r.m.s.) મૂલ્ય અનુક્રમે કેટલું હશે?
એક અલ્ટરનેટિંગ કરંટ $I = I_A \sin \omega t + I_B \cos \omega t$ દ્વારા આપવામાં આવે છે. તો r.m.s. કરંટ કેટલો હશે?
એક $A.C.$ સર્કિટમાં,તત્કાલીન પ્રવાહ અને $E.M.F.$ ને અનુક્રમે $i = i_0 \sin(\omega t - \frac{\pi}{6})$ અને $E = E_0 \sin(\omega t + \frac{\pi}{3})$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે. વોલ્ટેજ પ્રવાહ કરતા કેટલા આગળ છે?
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo